• 12 mrt

    2021

    Beschermingsomvang van een beschrijvende handelsnaam

    De opkomst van de beschrijvende handelsnaam is de afgelopen jaren flink toegenomen. Dat is niet gek. Voor de online vindbaarheid van je bedrijf is het vaak effectiever om een term te gebruiken die beschrijft welke diensten je aanbiedt. Denk bijvoorbeeld aan een de naam elektronica shop voor een winkel die elektronische producten verkoopt. De meeste bedrijven maken ook gebruik van een website met een beschrijvende domeinnaam. Door de toename van online verkopen zijn domeinnamen en handelsnamen steeds meer met elkaar verwikkeld geraakt.

    Ook in de rechtspraak is deze ontwikkeling terug te zien. Of iemand inbreuk maakt op jouw handelsnaam wordt beoordeeld aan de hand van de Handelsnaamwet. Voor domeinnamen ontbreekt een wettelijke regeling. Het beoordelingskader is bepaald in de rechtspraak. De aflopen jaren werd dit beoordelingskader met enige regelmaat toegepast bij geschillen over beschrijvende handelsnamen. De Hoge Raad heeft nu geoordeeld dat dit niet juist is.

    Handelsnamenrecht

    De handelsnaam is de naam die je gebruikt voor je onderneming. Belangrijk is dat het de naam is die je gebruikt om mee naar buiten te treden. Bijvoorbeeld omdat deze op jouw offerte staat of op de website is vermeld.

    Volgens artikel 5 van de Handelsnaamwet kun je optreden tegen een ander die een soortgelijke handelsnaam als die van jou gaat gebruiken. Wel moet er sprake zijn van verwarringsgevaar tussen jouw handelsnaam en de nieuwere handelsnaam. Dit houdt in dat de consument denkt dat jullie bedrijven bij elkaar horen of dat hij ze zelfs door elkaar haalt.

    Bij de beoordeling van het verwarringsgevaar moet je rekening houden met verschillende omstandigheden. Bijvoorbeeld de plaats waar de twee ondernemers zijn gevestigd en of sprake is van soortgelijke producten en/of diensten.

    Een andere omstandigheid die een rol speelt bij de beoordeling, is de mate waarin de handelsnaam onderscheidend is. Het is namelijk onwenselijk dat slechts één ondernemer het alleen recht verkrijgt om een beschrijvende term in de handelsnaam op te nemen. Stel dat de term “bakker” maar door één ondernemer die brood verkoopt, gebruik mag worden. Dit is natuurlijk onwenselijk. We noemen dat de vrijhoudingsbehoefte. Die zorgt er voor dat beschrijvende namen niet door 1 partij geclaimd kunnen worden.

    Het kan daarom goed zijn dat er in Nederland meerdere bedrijven een (bijna) identieke handelsnaam voeren zonder dat sprake is van handelsnaaminbreuk.

    Beoordelingskader beschrijvende domeinnamen

    Of sprake is van handelsnaaminbreuk tussen twee beschrijvende handelsnamen is dus afhankelijk van de vraag of sprake is van verwarringsgevaar. Dit is anders bij beschrijvende domeinnamen. De Hoge Raad heeft in het arrest Artiestenverloning geoordeeld dat alleen verwarringsgevaar niet voldoende is. Er moet sprake zijn van bijkomende omstandigheden. Een bijkomende omstandigheid is bijvoorbeeld als de concurrent bewust verwarring wil creëren of opzettelijk de concurrent wil dwarszitten.  

    De reden waarom de Hoge Raad hiervoor heeft gekozen, is omdat bij beschrijvende domeinnamen volgens haar verwarring eigenlijk altijd wel voorkomt. Een enkele toets op verwarring volstaat daarom niet, er moet namelijk rekening worden gehouden met de behoefte om de beschrijvende domeinnamen beschikbaar te houden voor iedereen.

    Een nieuw beoordelingskader voor beschrijvende handelsnamen?

    Dit betekent dat er voor beschrijvende domeinnamen een ander beoordelingskader is ontstaan. Voor handelsnamen gelden eigen regels die zijn vastgelegd in de Handelsnaamwet. Desondanks is door het Hof Den Haag in het arrest Parfumswinkel besloten dat het extra vereiste van bijkomende omstandigheden ook geldt voor beschrijvende handelsnamen.

    Daardoor is er een discussie ontstaan, er wordt immers afgeweken van de wet. Om deze discussie te beëindigen heeft het Hof Arnhem/Leeuwarden in de zaak DOC/Dairy Partners daarom een aantal vragen voorgelegd aan de Hoge Raad. Het Hof vraagt zich af of in het geval van een beschrijvende handelsnaam, verwarringsgevaar een voldoende voorwaarde is voor bescherming op grond van de Handelsnaamwet, of dat daarvoor ook bijkomende omstandigheden zijn vereist. Vorige maand heeft de Hoge Raad deze vragen beantwoord.

    Het oordeel van de Hoge Raad

    Volgens de Hoge Raad biedt de maatstaf van het gevaar voor verwarring voldoende ruimte om geringe of geen bescherming te bieden aan beschrijvende handelsnamen. Bijkomende omstandigheden spelen dus geen rol. De vrijhoudingsbehoefte is 1 van de criteria aan de hand waarvan het gevaar voor verwarring moet worden beoordeeld.

    Als de consument een beschrijvende handelsnaam niet opvat als de naam van een specifieke onderneming, kan van verwarring met een andere handelsnaam simpelweg geen sprake zijn.

    Bovendien is de consument vandaag de dag gewend geraakt aan het gebruik van beschrijvende termen. Daardoor zal de consument minder snel in verwarring raken als meer bedrijven dezelfde beschrijvende handelsnaam gebruiken. Mocht verwarring dreigen, dan kan een kleine variatie in de naam dat gevaar al wegnemen.

    Conclusie

    De Hoge Raad heeft duidelijkheid gegeven over de bescherming van beschrijvende handelsnamen. Voor beschrijvende handelsnamen gelden geen afwijkende regels die niet zijn vastgelegd in de wet. Voor de bescherming volstaat de beoordeling van het verwarringsgevaar.

    Het is verstandig om er rekening mee houden als je kiest voor een beschrijvende handelsnaam dat de kans groot is dat jouw concurrent een (bijna) identieke handelsnaam mag gebruiken. Een van de omstandigheden die een rol spelen bij de beoordeling van verwarringsgevaar, is namelijk de mate waarin de handelsnaam beschrijvend is.

    Wil jij dus niet dat een ander jouw handelsnaam gebruikt? Dan is het verstandig om voor een originele naam te kiezen die niet beschrijvend is.  

Klanten die Doen