• 7 mei

    2014

    Wijzigen franchisecontract zonder toestemming?

    Mag een franchisegever de voorwaarden voor het gebruik van zijn concept wijzigen als de meerderheid van de franchisenemers met die wijziging instemt? Anders gezegd; is een franchisenemer gebonden aan een besluit van het collectief over het wijzigen van een voorwaarde in het franchisecontract?

    Het gerechtshof in Amsterdam beantwoordt deze vraag ontkennend in een uitspraak over de verhoging van de marketingfee. Dat oordeel lijkt terecht.

    Toch kan het wel, het eenzijdig wijzigen van contractuele afspraken.

    Eén-op-één contract

    Bij franchise is sprake van een eén-op-één relatie tussen de franchisegever en ieder van de franchisenemers. Het wijzigen van zo’n bestaand franchisecontract kan alleen, als beide partijen met die wijziging akkoord zijn. De franchisenemer die niet instemt met een wijzigingsvoorstel kan niet zomaar gebonden zijn door de instemming van zijn collega’s.

    Hij kan die instemming uiteraard wel vooraf gegeven hebben, bijvoorbeeld in een bepaling in het franchisecontract waarin hij zich akkoord verklaart met toekomstige wijzigingen of met een besluit van het collectief. Redelijkheid en billijkheid kunnen tot een andere uitkomst leiden.

    Er is nog een andere optie.

    Parallel arbeidsrecht?

    De franchisegever in de casus had een parallel kunnen trekken met de arbeidsrechtspraak.

    Ook bij franchise gaat men immers uit van de beschermingsgedachte van de franchisenemer als de zwakkere contractpartij, net als bij werknemers. Ook een franchisegever moet de mogelijkheid hebben om in te kunnen spelen op veranderingen in de markt, net als de werkgever.

    De rechtspraak over wijziging van arbeidsvoorwaarden is talrijk en de regels laten zich als volgt samenvatten:

    A.

    Er moet een voldoende aanleiding zijn om de wijziging door te voeren. Een winstgevende onderneming kan op minder begrip rekenen dan een bedrijf dat in financiële nood verkeert.

    B.

    De plannen en de gevolgen van de plannen moeten redelijk zijn. Het in een keer schrappen van een arbeidsvoorwaarde is minder snel redelijk dan het geleidelijk aan verminderen van rechten.

    C.

    Soms is in de arbeidsovereenkomst voorzien in de mogelijkheid om een wijziging door te voeren. In dat geval is een wijziging eerder toegestaan, dan wanneer partijen hierover niets hebben afgesproken.

    D.

    De persoonlijke omstandigheden van de werknemer en de belangen van de werkgever zijn altijd van belang. Hoe groot is het belang dat de werknemer heeft bij het ongewijzigd laten van zijn arbeidsvoorwaarden ten opzichte van het belang van de werkgever om deze arbeidsvoorwaarden nu juist wel te wijzigen?

    E.

    Als de ondernemingsraad instemt met een wijziging, dan bestaat het vermoeden dat de werkgever een zwaarwegend belang heeft. Het is dan aan de werknemer om aan te tonen dat dit belang niet zwaarwegend genoeg is.

    Ander oordeel?

    Als de franchisegever de parallel had gemaakt en de aanleiding van zijn plannen en de gevolgen daarvan voor alle betrokkenen had uitgewerkt en bovendien de wijziging gefaseerd had ingevoerd, dan was de uitkomst van de procedure wellicht anders geweest.

    De franchisegever had een beroep kunnen doen op het vermoeden van een zwaarwegend belang. Het was dan aan de franchisenemer geweest om aan te tonen dat het belang van de franchiseketen niet zwaarwegend genoeg was.

    Onder het motto “voorkomen is beter dan genezen”, is het advies om te voorzien in een wijzigingsmogelijkheid in het franchisecontract en om een voorafgaande instemming met meerderheidsbesluiten. Maar ook zonder een wijzigingsbeding, bestaan er mogelijkheden!

    Bel gerust eens om die mogelijkheden te bespreken.

     

     

     

Klanten die Doen