• 8 mei

    2020

    Melkreclame misleidend?

    NZO  Wakker Dier RCC melkreclame misleidend

    Begin 2020 lanceerde de Nederlandse Zuivel Organisatie (NZO) een campagne ter promotie van de zuivelsector. Volgens de NZO draagt de zuivelsector bij aan een gezond, duurzaam én economisch sterk Nederland. De campagne ging ook in op het welzijn van de koeien. En dat was koren op de molen van Wakker Dier, die de campagne “te gelikt, te suggestief” vond en een aantal stellingen in de campagne “ronduit onjuist en misleidend“. Op 23 april 2020 heeft de Reclame Code Commissie (RCC) uitspraak gedaan.

    Reclame NZO misleidend? 28 klachten van Wakker Dier

    Wakker Dier diende maar liefst 28 klachten in tegen de campagne, waaronder klachten over de volgende stellingen:

    • De gezondheid van een koe bepaalt voor een groot deel hoe oud zij wordt.”
      • Volgens Wakker Dier wordt de leeftijd van een koe echter voornamelijk bepaald door bedrijfseconomische redenen. Een melkkoe kan namelijk 10 tot 14 jaar worden maar wordt vaak na 5 a 6 jaar al geslacht.
    • Zuivel is een onderdeel van een gezond en milieuvriendelijk voedingspatroon.”
      • Deze stelling is te ongenuanceerd volgens Wakker Dier. De Wereldvoedselorganisatie (FAO), waar de NZO naar verwijst, raad een hoge consumptie van zuivel juist af en adviseert een matige inname van dierlijke producten.
    • Zuivel komt van dichtbij (…) Dat glas melk is dus best duurzaam” en “en kies dan vooral voor producten van dichtbij.”
      • Volgens Wakker Dier is het feit dat zuivel van dichtbij komt is niet bepalend voor de milieu-impact ervan.
    • De agrarische sector is volgens het RIVM verantwoordelijk voor 46% van de stikstofuitstoot in Nederland. Ook de zuivelsector heeft daar een aandeel in.”
      • Wakker Dier vindt het misleidend om hier niet te vermelden dat de zuivelindustrie van alle sectoren het grootste aandeel heeft in de stikstofuitstoot.

    Het verweer van de NZO

    Naast het verweer op de 28 klachten, stelt de NZO in het algemeen dat de website bedoeld is om de consument te informeren over de positieve kanten van de zuivelsector. Hoewel de stellingen uit de campagne onderbouwd zijn, is de website niet bedoeld als onafhankelijk wetenschappelijk forum.

    Het oordeel van de RCC

    De RCC wijst uiteindelijk 12 van de 28 klachten toe en beveelt voor die stellingen aan om niet meer op deze manier reclame te maken. Over de hierboven beschreven stellingen zegt de RCC het volgende:

    • De gezondheid van een koe bepaalt voor een groot deel hoe oud zij wordt.”
      • De RCC vindt de klacht gegrond. Hoewel de koe ook geslacht kan worden om redenen die niet aan de veehouder te wijten zijn, is het toch misleidend om te zeggen dat de leeftijd van een koe bepaald wordt door de gezondheid, terwijl de reden vaak bedrijfseconomisch is.
    • Zuivel is een onderdeel van een gezond en milieuvriendelijk voedingspatroon.”
      • De RCC is het met Wakker Dier eens dat deze stelling te ongenuanceerd is. De uiting had moeten vermelden dat zuivel in matige hoeveelheden onderdeel kan uitmaken van een gezond en milieuvriendelijk voedingspatroon.
    • Zuivel komt van dichtbij (…) Dat glas melk is dus best duurzaam” en “en kies dan vooral voor producten van dichtbij.”
      • Interessant genoeg vindt de RCC de eerste stelling misleidend en de tweede niet. Het verschil zit in het feit dat de eerste stelling een directe koppeling maakt tussen de duurzaamheid van melk en het feit dat het van dichtbij komt. Dichtbij is niet per definitie duurzaam. In het tweede geval wordt die koppeling echter niet gemaakt en is het wel aannemelijk dat een product van dichtbij kan bijdragen aan de mate van duurzaamheid van dat product.
    • De agrarische sector is volgens het RIVM verantwoordelijk voor 46% van de stikstofuitstoot in Nederland. Ook de zuivelsector heeft daar een aandeel in”.
      • Ook deze klacht wijst de RCC af. De NZO beweert niet dat het aandeel van de zuivelsector slechts gering is. Dat het aandeel niet uitdrukkelijk wordt benoemd, maakt de uiting nog niet misleidend.

    Advies: onderbouw en nuanceer

    Al met al wordt bijna de helft van de klachten toegewezen omdat die specifieke uitingen volgens de RCC misleidend zijn. De NZO heeft beroep ingesteld tegen een deel van deze beslissing.

    Het interessante aan deze zaak is dat de NZO haar campagne vooraf wel degelijk zorgvuldig voorbereid lijkt te hebben en niet zomaar wat stellingen op haar website heeft geplaatst. Veel van haar stellingen waren dan ook onderbouwd en (redelijk) genuanceerd. Toch was dat op sommige punten niet voldoende en had zij misschien nog kritischer naar de stellingen moeten kijken. Voor milieuclaims geldt namelijk nog meer dan bij andere reclames dat de stellingen niet te absoluut mogen zijn, zoals we in ons vorige blog uitlegden. Ik kijk in ieder geval uit naar de uitspraak in hoger beroep.

    (Duurzame) reclame maken?

    Heb je vragen over (misleidende) reclame of wil je een inschatting laten maken of jouw (duurzame) reclame toegestaan is of niet, bel of mail Jellien Roelofs dan op 06 19 38 85 78 of via jellien@doenlegal.nl.

Klanten die Doen